منبع مهم زهرى « 1 » و حتى موسى بن عُقْبه كه خود از موالى خاندان زبير بود ، در سيره است . فرزندش هشام بن عروه راوى اخبار اوست و اهل عراق او را قبول نداشتند . « 2 » اصولا خاندان زبير نقش بسيار مهمى در تدوين اخبار سيره داشتند و عمده آن هم بر اساس نقلهاى عايشه بود . قاسم بن محمد بن ابى بكر از فقيهان مدينه و از مشايخ زهرى است . عاصم بن عمر بن قتاده ، انصارى است . وى شهرت به مغازى داشته و ابن اسحاق از او رواياتى نقل كرده است . او بعدها به شام رفت و عمر بن عبد العزيز وى را امر به خواندن « قصص مغازى و مناقب الصحابه » در مسجد جامع اموى كرد . « 3 » يعقوب بن عتبه ، مدنى و معاصر زهرى و فردى آگاه به مغازى بوده است . عبد الله بن ابى بكر بن حزم مدنى از راويان اخبار مغازى براى ابن اسحاق و ديگران است . يزيد بن رومان از موالى آل زبير و مدنى است . وى نگاشته‌اى نيز در مغازى داشته كه متكى به روايات عروه و زهرى بوده است . ابوالاسود محمد بن عبد الرحمن اسدى ، فرزند همسر عروة بن زبير بوده و عروه از مشايخ اوست . موسى بن عُقْبه از متقدمان در مغازى و از شاگردان زهرى بوده كه در مدينه زندگى مىكرده است . بيشترين تلاش علمى او در مغازى و سيرهء خلفا بوده وگو اين كه تاريخى نيز بر حسب سنوات نوشته است . سزگين تأييد كرده كه مغازى او متكى بر زهرى است . « 4 » وى نيز از موالى آل زبير است ، « 5 » مالك بن انس ، يحيى بن مَعين و احمد بن حنبل مردم را دعوت به خواندن مغازى او كرده‌اند . « 6 » نكته‌اى كه از قسمت اخير مطالب فوق بر مىآيد و پيش از اين هم اشاره كرديم ، اين است كه « آل زبير » تأثير مهمى در شكل گيرى سيره داشته‌اند . هورفتس نيز اشاره كرده كه ابن اسحاق افزون بر اخذ از زهرى ، از وابستگان به آل زبير فراوان نقل كرده است . وى از افرادى چون يزيد بن رومان كه از موالى عروه بوده ، از هشام بن عروه و عمر بن عبد الله فرزند برادر عروة ، و محمد بن جعفر كه وى نيز فرزند برادر عروه است و همچنين از يحيى بن عباد بن عبد الله بن زبير نقل كرده است . « 7 »

--> ( 1 ) . تهذيب التهذيب ، ج 9 ، ص 307 ؛ تاريخ التراث العربى ، ج 1 ، جزء 2 ، ص 71 ( 2 ) . تذكرة الحفاظ ، ج 1 ، ص 145 ( 3 ) . تاريخ التراث العربى ، التدوين التاريخى ، ص 73 ؛ المغازى الاولى و مؤلفوها ، ص 48 ( 4 ) . تاريخ التراث العربى ، التدوين التاريخى ، صص 186 - 184 ( 5 ) . تذكرة الحفاظ ، ج 1 ، ص 148 ( 6 ) . الجرح و التعديل ، ج 1 ، ص 22 ؛ تذكرة الحفاظ ، ج 1 ، ص 148 ؛ المغازى الاولى و مؤلفوها ، ص 71 ( 7 ) . همان ، صص 89 - 88